Beroepsregister
Het beroepsregister voor wiskundeleraren
[Inleiding] | [WiVa] | [Plan van aanpak] | [Opbrengst studiedag 2008] | [Voortgang pilot] | [Opbrengst Pilot] | [Andere vakverenigingen] | [Verdere ontwikkelingen] | [Iets voor U?] | [Downloads] [De eerste geregistreerde wiskundeleraar]
Inleiding
Er is er een start gemaakt met de discussie over een mogelijk beroepsregister voor alle docenten, naar aanleiding van het in werking treden van de wet BIO (beroepen in het onderwijs).
De NVvW heeft het initiatief naar zich toegetrokken om uit te zoeken wat een beroepsregister voor docenten wiskunde zou kunnen inhouden en welke gevolgen dat heeft voor onder andere professionalisering.
Leraren zelf bepalen de bekwaamheden van leraren!
Een beroepsregister geeft een garantie naar de buitenwereld en kan inspireren tot kwaliteit.
Het totale traject van invoering van een beroepsregister zal overigens enkele jaren in beslag nemen.
Zie ook het laatste nieuwsbericht hierover.
WiVa
Het bestuur van de NVvW heeft de projectgroep WiVa (‘Wiskundeleraar Vakbekwaam’) samengesteld, waarin ook SBL (Stichting Beroepskwaliteit Leraren) en het Freudenthal instituut participeren.
Doel is om beroepsstandaarden voor wiskundeleraren te ontwikkelen en tevens om registratiecriteria voor opname in het lerarenregister en vakspecifieke eisen voor continue professionalisering te ontwikkelen.
De projektgroepleden zijn Marianne Lambriex (NVvW), Monica Wijers (FI) en Vincent Jonker (FI) en vanuit SBL participeert Natalie van der Veen.
Het projekt is afgerond in het voorjaar van 2008 en heeft geresulteerd in het rapport: WiVa rapport vakbekwaamheden wiskunde dd 10-04-2008.
Het rapport is aangeboden aan het bestuur en is op de jaarvergadering aan de leden gepresenteerd. (Zie downloads onderaan de pagina)
Verder plan van aanpak
In april 2008 heeft het bestuur van de NVvW over het WiVa rapport positief geoordeeld en besloten tot invoering over te gaan.
Maar het bestuur realiseert zich heel goed dat er nu pas gestart wordt daar er sprake is van een groeidocument en wil samen met geïnteresseerde leden, andere vakverenigingen en het SBL een beroepsregister gaan ontwikkelen. Het WiVa rapport, dat welbeschouwd een groeidocument is, wordt hierbij als uitgangspunt genomen.
Het project WiVa krijgt dus een vervolg in een tweede deel: WiVa2.
Projectleden zijn: Marianne Lambriex (NVvW), Dédé de Haan (FI) en Barbara van Amerom (FI).
De volgende tijdlijn wordt gehanteerd:
• November 2008: NVvW bestuur kondigt tijdens de jaarvergadering de start van het basisregister aan
• December 2008: een eerste voorhoedegroep docenten, zowel ervaren als beginnend, registreert zich in het basisregister; zij vormen de pilotgroep
• December 2010: voorhoedegroep gaat over naar beroepsregister; standaarden, indicatoren, bewijsstukken, instrumenten en registratieprocedure zijn ‘uit’-ontwikkeld. Er ligt een advies over een expertregister.
Het plan is om ons in een vervolgtraject, wanneer de pilotgroep de overstap van basis naar beroepsregister maakt, ook te richten op:
• het vaststellen van criteria waaraan professionaliseringsaanbod zal moeten voldoen,
• het in kaart brengen van de informele professionalisering van docenten,
• het ontwikkelen van instrumenten om deze activiteiten vast te leggen voor het WiVa-dossier (denk aan een observatieformat, een zelfevaluatie-formulier etc.).
Opbrengst studiedag 2008
Op de drukbezochte jaarvergadering werd niet alleen het rapport besproken maar werd ook de aftrap gegeven van het tweede deel van het WiVa project: daadwerkelijke proefregistratie. Wederom werken het SBL en het FI mee aan het project.
De weg naar de totstandkoming van de pilot is vastgelegd in een boekje WiVa: "Wiskundeleraar Vakbekwaam” dat aan elke deelnemer van de studiedag is uitgereikt. Tevens kon men tijdens de nog drukker bezochte studiedag deelnemen aan een workshop en daarin meepraten en meedenken.
De opbrengst hiervan was groot en legde de basis voor een zelfevaluatieformulier waarmee een wiskundeleraar zijn eigen wiskundige vakvaardigheden kan scoren.
Ook werd tijdens de jaarvergadering een oproep gedaan aan de leden om constructief mee te werken aan de opzet van het register. Op deze oproep werd tot onze vreugde massaal gereageerd: 48 leraren vulden de Oproepkaart in. Deze groep, aangevuld met Dédé de Haan (FI), Barbara van Amerom (FI) en Marianne Lambriex (NVvW), is de voorhoede van registerdocenten: zij vormen de pilotgroep WiVa2.
Deze pilotgroep is bijzonder gevarieerd samengesteld: van beginnend tot zeer ervaren, (zelfs gepensioneerd) van tweede grader tot lerarenopleider, van freelancer tot volledige aanstelling, van eenvakker tot veelvakker en van jong tot oud. Kortom, een mooie afspiegeling van de hele populatie wiskundeleraren.
Voortgang pilot
Op het moment dat ik (Marianne Lambriex) dit artikel schrijf, is de pilotgroep twee maal bij elkaar geweest en bij het verschijnen van deze Euclides zeer waarschijnlijk al een derde keer. Bij de eerste bijeenkomst op 24 november waren 22 belangstellende en enthousiaste wiskundeleraren aanwezig.
Tijdens deze avond is gesproken over
• het rapport en inventarisatie van de opbrengst van de workshop
• ieders professionaliseringsactiviteiten in een normale werkweek .
• de verhouding tussen generieke en vakspecifieke bekwaamheden.
• de koppeling van professionaliseringsactiviteiten aan bekwaamheden.
Als huiswerk kregen de deelnemers het verzoek om twee weken een dagboek bij te houden van ondernomen professionaliseringsactiviteiten met bijbehorende bewijzen.
Tijdens de tweede bijeenkomst in januari 2009 hebben de deelnemers zich ingeschreven in het initiële register.
De onderwerpen van de avond waren:
• Een verdieping in de 7 SBL competenties mbv quickscan op www.lerarenweb.nl
• Een bespreking van de opbrengst van het bijgehouden dagboek. Belangrijke vraag was of de opsomming van competenties volledig was. Er is een voorstel geformuleerd voor weging van en/of credits bij activiteiten.
• De eisen die gesteld worden aan de informatie op de registersite.
• De rol van NVvW en SBL in het verlenen van service rond de registratie
• Een bestudering van de SBLsite
• Gezamenlijk inschrijving in het initiële register.
Er volgt in maart nog een afsluitende pilotbijeenkomst waarop over de volgende vragen gesproken zal worden :
• hoe hoort een registratiecommissie eruit te zien? Is er een commissie van beroep nodig?
• wat zou registratie moeten/mogen kosten aan tijd en geld?
• welke problemen zijn er ontstaan bij de proefregistratie?
• wat zou je nog moeten doen om aan de criteria te voldoen.
Na deze vragenronde stelt iedereen voor zich een plan op voor de komende twee jaar waarmee het mogelijk is registerleraar te worden.
Aan het eind van deze bijeenkomst in maart evalueren we het proefregistratietraject en stellen een plan op voor het vervolg.
Een mijlpaal! De allereerste geregistreerde wiskundeleraar is Lennart de Jonge (webmaster van de NVvW).
Hij is ook de eerste landelijk geregistreerde leraar.
Bestuurslid Swier Garst feliciteert Lennart met deze registratie en overhandigt hem een bos bloemen.
Klik voor een vergroting op de foto.
Opbrengst Pilot
De bijeenkomsten zijn tot nu toe zeer geanimeerd, leerzaam en bijzonder waardevol.
Het bleek al snel dat de deelnemers niet zomaar een afspiegeling zijn van de populatie maar eerder een greep zijn uit de groep van de zeer actieve en gemotiveerde docenten.
Zij vinden al gauw dat een professionaliseringsactiviteit, m.n. de informele, eigenlijk gewoon bij het beroep hoort en dat het vreemd is om daar credits voor het beroepsregister voor te geven. Een voorbeeld hiervan is "het bijhouden van vakliteratuur (bv. via Euclides)".
Maar hoeveel leraren wiskunde lezen Euclides niet? Meer niet dan wel! Reden genoeg om hiervoor wel credits, of punten, te geven in het register.
Zo onstaat een verdeling in professionaliseringsactiviteiten: formeel (b.v. het deelnemen aan een conferentie, met certificaat) - informeel, maar ook een verdeling in direct (werken aan je eigen vakbekwaamheid) - indirect. Voorstellen over wat wel en niet meetelt, en hoeveel punten je daarvoor krijgt, zijn nog in discussie.
Ook is er sprake van het bijhouden van een Map waarin men de bewijzen van informele en indirecte professionalisering bijhoudt, een naam is er ook al aan gegeven: de WiVaMap.
Andere vakverenigingen
De NVvW is niet de enige vakvereniging die een pilot uitvoert m.b.t. proefregistratie.
Ook de VECON (economen) en de LT (Levende Talen) hebben samen met het SBL een eigen traject uitgezet.
De drie vakverenigingen vormen samen met de KVLO (Lichamelijke opvoeding) de landelijke voorhoede en hebben hier uiteraard veelvuldig overleg over.
Maar er zijn nog meer belangstellende vakverenigingen, o.a. de NVON, KNAG, NVLM, BDD, LBib, VCN, I&I, VGN, VDLG, VLBV en NVTO.
Zij volgen ons op de voet en hebben ook zitting in de zogenoemde discussiegroep. Deze bewaakt de voortgang en heeft als hoofdtaak een afstemmingsdocument op te leveren waarin alle vakverenigingen zich kunnen vinden. De problemen die ontstaan zijn en vragen die opkomen vanuit de pilots worden hier geïnventariseerd en er wordt gezamenlijk naar een oplossing gezocht. Dat is niet altijd even eenvoudig, een leraar Frans heeft soms andere prioriteiten dan een wiskundeleraar. Namens de NVvW heeft Douwe van de Kooi zitting in deze belangrijke groep.
Verdere ontwikkelingen
Het bestuur realiseert zich heel goed dat er nu wel is waar een start gemaakt is met het register maar dat de uiteindelijk vorm nog niet vastligt. Tijdens de komende twee jaar zal er nog het nodige aangepast, beschreven en ontworpen moeten worden.
De eerste pilotbijeenkomsten zijn voorbij en de eerste wiskundeleraren hebben zich ingeschreven in het initiële register maar de pilot loopt nog door tot december 2010. Het is de bedoeling dat de leraren uit de pilotgroep gaan aantonen dat er gedurende de komende twee jaar een duidelijke ontwikkeling is in hun professionaliteit. Na afloop van die twee jaar hebben ze daar bewijzen voor verzameld. Als ze deze bewijzen kunnen overleggen en ook nog steeds werkzaam zijn als wiskundeleraar, kunnen ze worden ingeschreven in het beroepsregister. Vanaf dan zijn ze registerleraar.
Gedurende de komende twee jaar worden de standaarden, indicatoren, bewijsstukken, instrumenten en registratieprocedure voortdurend geëvalueerd en bijgesteld.
Iets voor u?
Als u nu de kriebels hebt en alsnog aan de pilot wil deelnemen, bent u van harte welkom.
Neem dan contact op met Marianne Lambriex: m.lambriex@nvvw.nl.
Downloads
Wivarapport (Wiskundeleraar Vakbekwaam)
Oproepkaart WiVapilotregistratie